Tầm soát bệnh thận mạn chiến lược “kiềng ba chân” trong y học hiện đại

Tầm soát bệnh thận mạn chiến lược “kiềng ba chân” trong y học hiện đại

Tầm soát bệnh thận mạn chiến lược “kiềng ba chân” trong y học hiện đại

Người viết: Ban truyền thông - Bệnh viện Đa khoa Hà Đông

 

Thận là một cơ quan có khả năng bù trừ cực kỳ lớn. Một người có thể mất đến 50-70% chức năng thận mà vẫn cảm thấy hoàn toàn khỏe mạnh. Đây chính là "cái bẫy" khiến hàng triệu người Việt Nam chỉ phát hiện bệnh khi đã ở giai đoạn cuối.

Dưới góc độ chuyên môn, để đánh giá sức khỏe cầu thận một cách toàn diện, chúng ta không thể tách rời bộ đôi: Micro Albumin Urine (MAU) và Mức lọc cầu thận ước tính (eGFR).

Chân số 1:  MAU (Micro albumin urine): "Tiếng chuông" cảnh báo sớm nhất

Trong cấu trúc của thận, cầu thận đóng vai trò như một màng lọc tinh vi. Bình thường, màng lọc này giữ lại các protein quan trọng như Albumin.

 Bản chất: Khi thận bắt đầu tổn thương (đặc biệt do áp lực từ đường huyết cao hoặc huyết áp cao), màng lọc xuất hiện những kẽ hở cực nhỏ, khiến Albumin lọt ra nước tiểu.

 Giá trị lâm sàng: MAU là chỉ số tổn thương cấu trúc. Nó xuất hiện rất sớm, thậm chí vài năm trước khi chỉ số Creatinine máu thay đổi. Giá trị bình thường của xét nghiệm định lượng MAU : <30mg/24h

Thông điệp chuyên gia: Nếu bạn đợi đến khi nước tiểu có bọt (đạm niệu đại thể) thì thận đã tổn thương đáng kể -> MAU giúp chúng ta can thiệp ngay từ "giai đoạn vàng".

Chân số 2: Mức lọc cầu thận ước tính eGFR (Estimated Glomerular Filtration Rate): "Thước đo" công suất vận hành

Nếu MAU phản ánh chất lượng màng lọc, thì eGFR phản ánh tổng công suất làm việc của toàn bộ đơn vị thận (nephron).

Nhiều người chỉ nhìn vào chỉ số Creatinine máu. Tuy nhiên, Creatinine phụ thuộc vào khối lượng cơ, chế độ ăn và tuổi tác. eGFR là một chỉ số hiệu chỉnh, giúp bác sĩ phân loại chính xác bệnh nhân đang ở giai đoạn nào của bệnh thận mạn (Giai đoạn 1 đến 5)

Chân số 3: Lâm sàng – Kiểm soát bệnh nền và yếu tố nguy cơ

Bác sĩ không chỉ nhìn vào tờ xét nghiệm, mà phải tìm hiểu "nguồn cơn" gây áp lực lên thận:

Bệnh nền: Bệnh nhân đã bị Tiểu đường bao lâu? Huyết áp thường xuyên ở mức nào? (Đây là hai nguyên nhân hàng đầu gây suy thận).

 Tiền sử gia đình: Có ai từng chạy thận hoặc ghép thận không?

 Thói quen dùng thuốc: Đây là yếu tố cực kỳ quan trọng tại Việt Nam. Bác sĩ lâm sàng sẽ rà soát xem bệnh nhân có đang lạm dụng thuốc giảm đau (NSAIDs), các loại thuốc Đông y không rõ nguồn gốc, hay thực phẩm chức năng gây độc cho thận hay không.

Những biểu hiện lâm sàng giúp bác sĩ đánh giá mức độ nghiêm trọng của bệnh mà con số eGFR đôi khi chưa phản ánh hết:

Đo huyết áp: Kiểm tra xem mục tiêu điều trị (thường là dưới 130/80 mmHg) đã đạt được chưa.

Kiểm tra tình trạng phù: Ấn vào vùng cổ chân hoặc quan sát mí mắt để phát hiện tình trạng giữ nước do thận kém lọc.

 Nghe tim, phổi: Phát hiện sớm các biến chứng như suy tim hoặc ứ dịch ở phổi do suy thận gây ra.

 Quản lý lối sống

Chân thứ ba này đóng vai trò quyết định trong việc ngăn chặn bệnh tiến triển. Dù thuốc tốt đến đâu, nhưng nếu chân thứ ba này yếu, thận sẽ vẫn suy:

Chế độ ăn: Kiểm soát lượng muối (ăn nhạt), lượng đạm (protein) và kali dựa trên từng giai đoạn bệnh.

Cân nặng: Quản lý chỉ số BMI vì béo phì gây ra tình trạng "siêu lọc", làm thận nhanh kiệt sức.

Khoa Hóa sinh – Bệnh viện Đa khoa Hà Đông tự hào là địa chỉ tin cậy, giúp bạn kiểm soát sức khỏe. Với đội ngũ cán bộ y tế Khoa Hóa sinh chuyên nghiệp và tận tâm. Quy trình xét nghiệm chuyên nghiệp - Chính xác - Nhanh chóng.Hệ thống máy móc xét nghiệp tại Khoa Hóa sinh hiện đại

 

 

Tại Khoa Hóa sinh, chúng tôi áp dụng hệ thống quản lý chất lượng nghiêm ngặt, đảm bảo kết quả trả về có độ tin cậy cao nhất:

Hệ thống máy xét nghiệm: Hoàn toàn tự động, công nghệ tiên tiến từ các hãng thiết bị y tế hàng đầu thế giới.

Thời gian: Quy trình lấy mẫu và trả kết quả tối ưu, giúp bệnh nhân không phải chờ đợi lâu.

Chi phí: Minh bạch, áp dụng đầy đủ quyền lợi bảo hiểm y tế cho người dân.

Đối tượng nên thực hiện tầm soát ngay:

Người mắc bệnh Tiểu đường.

 Người bị Tăng huyết áp lâu năm.

Người có biểu hiện: Nước tiểu có bọt lâu tan, tiểu đêm nhiều lần, sưng phù mắt cá chân.

 Người có thói quen sử dụng nhiều thuốc giảm đau hoặc thực phẩm chức năng không rõ nguồn gốc.

Thận không biết kêu cứu bằng cơn đau, thận lên tiếng qua những con số xét nghiệm.

Hãy lắng nghe thận của bạn ngay hôm nay!